Ανακουφιστική θεραπεία Βήχας Δύσπνοια Αιμόπτωση Πόνος Καταβολή Ναυτία - Εμετός Αλωπεκία
Διατροφική υποστήριξη
Ψυχολογική Υποστήριξη
Αυξητικοί Παράγοντες
Χρηστικές Πληροφορίες

 

Πόνος

Εκτύπωσέ το Στείλτο σε ένα φίλο

ΠΟΝΟΣ "Sharp Pain" by Barruch Elron
O Πόνος ορίζεται ως «μία δυσάρεστη αίσθηση και συναισθηματική εμπειρία που συνοδεύεται με πραγματική ή δυνητική καταστροφή ή βλάβη ιστού ή περιγράφεται με όρους που χαρακτηρίζουν μια τέτοια βλάβη». ( Ιnternational Association for the study of Pain-IASP-1973) Σύμφωνα με τη γιατρό Cicely Saunders, η οποία αφιέρωσε τη ζωή της στην ανακούφιση των ασθενών από δυσάρεστα συμπτώματα, όπως ο πόνος, ο πόνος είναι μία πολυσύνθετη αντίδραση του οργανισμού με σωματικές, πνευματικές, συναισθηματικές και κοινωνικές συνιστώσες (ολικός πόνος). Για παράδειγμα, ο ασθενής πονάει περισσότερο όταν είναι στενοχωρημένος και άυπνος.

Total pain - ολικός πόνος.

Η αντίληψη του πόνου επηρεάζεται και από άλλους παράγοντες ψυχολογικούς, πνευματικούς, κοινωνικούς.

Που οφείλεται ο καρκινικός πόνος;
Στην ίδια τη νόσο. Ο όγκος μεγαλώνοντας μπορεί να πιέσει ή να διηθήσει νεύρα, σπλάχνα, μαλακά μόρια, μπορεί ακόμη να εμποδίσει την κυκλοφορία του αίματος στη γειτονική περιοχή. Μεταστάσεις, συνήθως οστικές, επίσης προκαλούν πόνο.
Στη θεραπεία στην οποία υποβάλλεται ο ασθενής, λόγω καταστροφής των ιστών (χημειοθεραπεία, ακτινοθεραπεία, χειρουργικές επεμβάσεις).

Ποιες κατηγορίες φαρμάκων χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση του πόνου;
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, το 1982 , προκειμένου να εξασφαλίσει την ανακούφιση από τον πόνο στους καρκινοπαθείς ασθενείς διετύπωσε ορισμένες κατευθυντήριες οδηγίες με κύριο άξονα την αναλγητική κλίμακα. Σύμφωνα με τις οδηγίες αυτές, για την πλήρη εξάλειψη του καρκινικού πόνου υπάρχουν 3 σκαλοπάτια. Ξεκινώντας από το πρώτο σκαλοπάτι, προχωρούμε στο δεύτερο μόνο στην περίπτωση που ο πόνος επιμένει. Υπάρχουν πολλές κατηγορίες φαρμάκων που χρησιμοποιούνται και σε κάθε σκαλοπάτι προστίθενται νέες. Διαφορετικές κατηγορίες φαρμάκων χρησιμοποιούνται σε συνδυασμό αφενός για να αντιμετωπιστούν τα διάφορα είδη πόνου, αφετέρου για να διατηρούνται οι δόσεις σε επίπεδα που δεν προκαλούν σοβαρές παρενέργειες.

Κατηγορίες φαρμάκων που χρησιμοποιούνται
ΜΗ ΟΠΙΟΕΙΔΗ ΑΝΑΛΓΗΤΙΚΑ
Στην κατηγορία αυτή ανήκουν η παρακεταμόλη, η ασπιρίνη και γενικά τα μή στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα.

ΟΠΙΟΕΙΔΗ ΑΝΑΛΓΗΤΙΚΑ
Τα οπιοειδή χρησιμοποιούνται ευρύτατα και με μεγάλη αποτελεσματικότητα στην αντιμετώπιση του καρκινικού πόνου. Σε σωστές δόσεις είναι από τα πλέον ασφαλή σκευάσματα. Διακρίνονται σε ήπια και ισχυρά.

ΣΥΝΟΔΑ ΦΑΡΜΑΚΑ
Με τον όρο αυτόν χαρακτηρίζουμε τα φάρμακα που ενώ επιδρούν στον πόνο , η πρωταρχική τους ένδειξη χορήγησης είναι άλλη. Συνοδεύουν τα αμιγώς αναλγητικά και αυξάνουν την αποτελεσματικότητά τους. Τέτοια φάρμακα είναι:

  • Αντικαταθλιπτικά
  • Αντιεπιλιπτικά
  • Κορτικοστεροειδή
  • Μυοχαλαρωτικά
  • Νευροληπτικά, αγχολυτικά
  • Αντιισταμινικά και πολλά άλλα.

Ποιες είναι οι κυριότερες παρενέργειες των αναλγητικών φαρμάκων και πως αντιμετωπίζονται;
Παρενέργειες οπιοειδών:

Δυσκοιλιότητα. Είναι η συνηθέστερη παρενέργεια. Τρώτε κάθε πρωί ώριμα ακτινίδια (1-2) και κατά τη διάρκεια της ημέρας πίνετε αρκετό νερό. Επίσης εντάξτε στην διατροφή σας λαχανικά ,προτιμήστε ψωμί ή δημητριακά ολικής αλέσεως. Περπατήστε ή ασχοληθείτε με χειρονακτικές εργασίες .Πιθανό ο γιατρός σας να σας δώσει ηπακτικά φάρμακα εάν η δυσκοιλιότητα επιμένει ή έχετε ιστορικό δυσκοιλιότητας.

Ναυτία/έμετοι. Συνήθως διαρκούν 24 ώρες και υποχωρούν. Εάν τα συμπτώματα είναι πολύ έντονα, ίσως χρειαστεί αντιεμετική αγωγή ή επανεκτίμηση της δόσης.
Υπνηλία. Συνήθως διαρκεί για 1-3 ημέρες από την έναρξη της αγωγής.
Δυσκολία στην ούρηση. Η παρενέργεια αυτή αφορά κυρίως μεγαλύτερους σε ηλικία άνδρες και υποχωρεί σε 2-4 ημέρες.
 

Παρενέργειες μη οπιοειδών φαρμάκων:

Ορισμένα αναλγητικά, όπως η ασπιρίνη και τα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, μπορεί να προκαλέσουν ενοχλήματα από το γαστρεντερικό (δυσπεψία, ακόμη και αιμορραγία από το πεπτικό). Σε ασθενείς με ιστορικό έλκους, δίνεται αγωγή που προφυλλάσει το στομάχι. Προσοχή χρειάζεται, επίσης, στους ασθενείς με επηρεασμένη νεφρική λειτουργία.

Γιατί η αναλγητική αγωγή δεν έχει πάντα αποτέλεσμα;

Το πoσοστό των ασθενών στους οποίους η αναλγητική αγωγή δεν έχει σαν αποτέλεσμα την ανακούφιση από τον πόνο, ή έστω σημαντική μείωση του είναι εξαιρετικά μικρό (10%) και αφορά ειδική ομάδα ασθενών. Για να εξασφαλιστεί όμως η επιτυχία της αναλγητικής αγωγής χρειάζεται καλή επικοινωνία μεταξύ γιατρού και ασθενούς. Ο γιατρός οφείλει να πιστεύει τον ασθενή όταν παραπονείται για πόνο. Ο ασθενής, από την πλευρά του, οφείλει να είναι ειλικρινής, όσο περισσότερο σαφής μπορεί και να ακολουθεί τις οδηγίες του θεράποντος γιατρού.

Γιατί δεν πρέπει να σκέφτομαι τις πιθανές παρενέργειες ;

Κατά κανόνα ο πόνος «καίει» τα φάρμακα και οι παρενέργειες, εφόσον οι δόσεις είναι κατάλληλες, είναι ελάχιστες. Εξάλλου οι περισσότερες παρενέργειες είναι παροδικές και υποχωρούν σε 2-3 ημέρες από την έναρξη της αγωγής. Για αυτόν το λόγο τα περισσότερα φάρμακα δίνονται σε δοσολογία που προοδευτικά αυξάνεται, ξεκινώντας από την μικρότερη για να φτάσουμε στην επιθυμητή δοσολογία συνήθως την 3η ημέρα. Το ερώτημα λοιπόν είναι αν μπορούμε να κάνουμε λίγο υπομονή και να μη σταματήσουμε την αγωγή προκειμένου να κερδίσουμε τα οφέλη της σωστής αναλγητικής αγωγής. Σίγουρα αν ζυγίσουμε τα πλεονεκτήματα από την ανακούφιση από τον πόνο και την πιθανή ταλαιπωρία των πρώτων 24ώρων η ζυγαριά κλίνει προς τη συνέχιση της αγωγής. Στις περιπτώσεις εκείνες που οι παρενέργειες επιμένουν, μπορεί να γίνει αντικατάσταση κάποιων σκευασμάτων από άλλα που ταιριάζουν καλύτερα στον συγκεκριμένο ασθενή ή αναπροσαρμογή των δόσεων.

Τι θα συμβεί αν ο οργανισμός μου συνηθίσει τα φάρμακα και δεν θα υποχωρεί ο πόνος ;

Από μελέτες που έχουν γίνει σε καρκινοπαθείς διαπιστώθηκε ότι πράγματι υπάρχει ένας βαθμός ανοχής (tolerance) που αφορά κυρίως τα οπιοειδή. Με τον όρο ανοχή εννοούμε τη μείωση της αναλγητικής δράσης μιας ουσίας μετά από παρατεταμένη έκθεση του οργανισμού σε αυτήν, ώστε για το ίδιο αποτέλεσμα απαιτείται μεγαλύτερη δόση. Στις μελέτες διαπιστώθηκε, επίσης, ότι αναπτύσσεται ανοχή και στις παρενέργειες των οπιοειδών, με αποτέλεσμα τα περιθώρια αύξησης της δόσης να είναι πολύ μεγάλα. Η αλλαγή της κατηγορίας του οπιοειδούς αποτελεί συχνά την λύση στο πρόβλημα της ανοχής. Όσον αφορά τις άλλες κατηγορίες φαρμάκων πρέπει να γνωρίζετε ότι δεν χάνουν την αναλγητική τους ικανότητα με την πάροδο του χρόνου.

Παίρνοντας ισχυρά παυσίπονα θα εθιστώ σε αυτά και δε θα μπορέσω ποτέ να τα διακόψω!

Εφόσον ο γιατρός σας κρίνει ότι δεν τα χρειάζεστε πλέον, θα σας δώσει οδηγίες για την σταδιακή μείωση τους (μείωση της δόσης κάθε 2-3 ημέρες), έως ότου τα διακόψετε πλήρως.

Υπάρχει κάτι που πρέπει να ξέρω και θα βοηθήσει στην ανακούφιση μου από τον πόνο;
Χρειάζεται να συνεργαστείτε με τον γιατρό σας όχι μόνο εσείς αλλά και τα άτομα που σας φροντίζουν. Μόνος σας δε μπορείτε να φτάσετε στον στόχο σας που είναι η ανακούφιση από τον πόνο! Τα άτομα που είναι δίπλα σας πρέπει να κατανοήσουν ότι ο ασθενής που πονάει, πρέπει να λαμβάνει τα φάρμακά του συστηματικά. Ένα συχνό λάθος που γίνεται από τον ασθενή ή από τους οικείους του είναι η αυθαίρετη μείωση των δόσεων ή η παράλειψη τους όταν ο πόνος ελέγχεται πλήρως.

Με την συνεργασία όλων όσων εμπλέκονται στην φροντίδα του ασθενούς και φυσικά του ιδίου, θα επιτευχθεί ο στόχος.
Μην απογοητευτείτε εάν ο πόνος δεν υποχωρήσει αμέσως. Χρειάζεται κάποιος χρόνος για να δράσουν τα φάρμακα και να εκτιμήσει ο γιατρός σας την αντίδραση του οργανισμού σας.
Μην ξεχνάτε ότι πρέπει πάντοτε να ενημερώνετε τον γιατρό σας για την κατάσταση σας.

Ίσως σας είναι δυσάρεστο να μιλήσετε για τον πόνο που βιώνετε, αλλά μόνο έτσι θα βοηθήσετε πραγματικά τον γιατρό σας, ώστε να σας δώσει την κατάλληλη αγωγή.
Συνήθως χρησιμοποιούνται κλίμακες για την αξιολόγηση της έντασης του πόνου, όπως η παρακάτω που βοηθούν τον ασθενή να περιγράψει την ένταση του πόνου.

Προσπαθήστε επίσης να είστε όσο το δυνατό πιο ακριβείς, όσον αφορά στο χρόνο κατά τη διάρκεια του 24ώρου. Ο πόνος είναι συνεχής, εμφανίζεται κάτω από κάποιες περιστάσεις;

Μην ταυτίζετε πάντοτε την επιδείνωση του πόνου σας με την επιδείνωση της νόσου. Υπάρχουν πολλές αιτίες που δυνητικά προκαλούν πόνο και όχι μόνο η επιδείνωση της νόσου.

 

Εθνική Τράπεζα Ελλάδος
 

Αρχική Σελίδα  |  Σύνδεσμοι  |  Επικοινωνία

 

Concept:

Web Design & Web development: